# Değişken kullanarak dolar işareti genişletmesi Yükleme komut dosyasında veya bir grafik ifadesinde dolar işareti genişletmeli bir değişkeni şunlar için kullanın: * Metne referans verme * Sayısal değere referans verme ## Metin değişkeni Kodda veya ifadede metin değiştirmesi için değişken kullanırken aşağıdaki söz diziminden yararlanılır: ` $(variablename) ` `$(variablename)` değişkendeki değere genişletilir. `variablename` mevcut değilse genişletme sonucu boş dize olur. ## Örnekler: Metin değişkeni yükleme kod dosyaları [](https://help.qlik.com/en-US/sense/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/dollar-sign-expansion-using-variable.htm) #### Örnek 1: Komut dosyası Komut dosyası Aşağıdaki verileri satır içi yükleme olarak veri yükleme düzenleyicisine yükleyin: ``` Set x = 'red'; // Assign the value "red" to variable x Set y = 'blue'; // Assign the value "blue" to variable y Set z = '$(x) $(y)'; // Expands x and y, returns "red blue" in variable z // Expand x and y, return "red green blue" in variable MyString Let MyString='$(x)'&' green '&'$(y)'; // Create table MyTable, load variable values for x, y, z into fields X, Y, Z // Concatenate with variable MyString into field NewString MyTable: Load '$(x)' as X, '$(y)' as Y, '$(z)' as Z, '$(MyString)' as NewString autogenerate 1; ``` Satır içi yüklemeleri kullanma hakkında daha fazla bilgi için bkz. [Veri yüklemek için satır içi yüklemeler kullanma](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/inline-loads-qs.htm). Açıklama Bu örnekte şunlar gösterilmektedir: * Değişken atamalarında değişkenlerin genişletilmesi. * Değişkenlerin metin işlemleriyle birleştirilerek genişletilmesi. Bu, bir değişkenin içeriğini statik dizelerle birleştiren dinamik etiketler ve genel metin dizeleri oluşturmak için yararlı bir ayarlamadır. Çıktı Qlik Sense içinde aşağıdaki tabloyu oluşturun: Tablo - Komut dosyasından gelen çıktı | X | Y | Z | NewString | | --- | --- | --- | --- | | kırmızı | mavi | kırmızı mavi | kırmızı yeşil mavi | [](https://help.qlik.com/en-US/sense/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/dollar-sign-expansion-using-variable.htm) #### Örnek 2: Komut dosyası Komut dosyası Aşağıdaki verileri satır içi yükleme olarak veri yükleme düzenleyicisine yükleyin: ``` Set vFunction = 'upper'; // Assign the string “upper” to variable vFunction Set vField = 'String'; // Assign the string "String" to variable vField Let vEvaluate = '$(vFunction)'&'('&'$(vField)'&')'; // The variable vEvaluate returns the value "upper(string)" MyTable: // Create table called MyTable Load *, $(vEvaluate) as Upper; // vEvaluate expanded as a dynamic expression Load *, '$(vEvaluate)' as Expression; // vEvaluate expanded as string Load * inline [ ID, String 1, abc 2, def 3, ghi 4, jkl ]; ``` Açıklama `Set` ve `Let` deyimleri, yükleme kodundaki değişkenlere değerler atamak için kullanılır. İkisi arasındaki fark, `Set`deyiminin değişkene bir dize ataması, buna karşın `Let`deyiminin dizenin içeriğini değerlendirdikten sonra ortaya çıkan değeri değişkene atamasıdır. Bu örnekteki yükleme satır içi tablosu, `vEvaluate` değişkeninin gerek metin dizesi gerekse karşılık gelen ifade olarak farklı değerlendirmelerini görselleştirmek için kullanılan iki öncelikli yükleme deyimi ile desteklenmektedir. Çıktı Qlik Sense içinde aşağıdaki tabloyu oluşturun: Tablo - Komut dosyasından gelen çıktı | ID | String | Expression | Upper | | --- | --- | --- | --- | | 1 | abc | upper(Dize) | abc | | 2 | def | upper(Dize) | DEF | | 3 | ghi | upper(Dize) | GHI | | 4 | jkl | upper(Dize) | JKL | ## Örnek: Metin değişkeni grafik ifadesi [](https://help.qlik.com/en-US/sense/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/dollar-sign-expansion-using-variable.htm) #### Örnek: Komut dosyası Komut dosyası Aşağıdaki verileri satır içi yükleme olarak veri yükleme düzenleyicisine yükleyin: ``` // Create table SalesByCountry SalesByCountry: Load * Inline [ Country, Year, Sales Argentina, 2014, 66295.03 Argentina, 2015, 140037.89 Austria, 2014, 54166.09 Austria, 2015, 182739.87 Belgium, 2014, 182766.87 Belgium, 2015, 178042.33 Brazil, 2014, 174492.67 Brazil, 2015, 2104.22 Canada, 2014, 101801.33 Canada, 2015, 40288.25 Denmark, 2014, 45273.25 Denmark, 2015, 106938.41 Finland, 2014, 107565.55 Finland, 2015, 30583.44 France, 2014, 115644.26 France, 2015, 30696.98 Germany, 2014, 8775.18 Germany, 2015, 77185.68 ]; ``` Değişkenler Düzenleme modundaki bir sayfada, Varlıklar panelinden Değişkenler iletişim kutusunu açın. Değişkenler iletişim kutusunu aç Değişkenler iletişim kutusunu aç Değişkenler iletişim kutusunu aç ![Set değiştirici kullanan KPI'lar.](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Resources/Images/ui_gen_dollar_open_variable_dialog.png) Aşağıdaki değişkenleri oluşturun: Oluşturulacak değişken | Ad | Tanım | | --- | --- | | vSales | Sum(Sales) | | vSales2014 | Sum({<Year={2014}>}Sales) | | vSales2015 | Sum({<Year={2015}>} Sales) | | vSalesAllYears | $(vSales2014) +$(vSales2015) | | vSalesDifference | $(vSales2015)/$(vSales2014) - 1 | Değişkenler Değişkenler Değişkenler ![Set değiştirici kullanan KPI'lar.](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Resources/Images/ui_gen_dollar_variables_window_new.png) Genişletmeleri görmek için KPI grafikleri oluşturun. Dolar işareti genişletmelerini kullanan KPI'lar. Dolar işareti genişletmelerini kullanan KPI'lar. Dolar işareti genişletmelerini kullanan KPI'lar. ![Dolar işareti genişletmelerini kullanan KPI'lar.](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Resources/Images/ui_gen_dollar_kpis.png) ## Sayısal değişken genişletmesi Sayısal değişken genişletmeleri için şu söz dizimi kullanılır: ` (#variablename) ` Genişletme her zaman, değişkenin (çok büyük veya küçük sayılar için) üstel olarak da gösterilebilecek sayısal değerinin geçerli bir ondalık gösterimini verir. `variablename` mevcut değilse veya sayısal bir değer içermiyorsa NULL yerine 0 değerine genişletilir. ## Örnekler: Sayısal değişken yükleme kod dosyaları [](https://help.qlik.com/en-US/sense/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/dollar-sign-expansion-using-variable.htm) #### Örnek 1: Komut dosyası Komut dosyası Aşağıdaki verileri satır içi yükleme olarak veri yükleme düzenleyicisine yükleyin: ``` Set DecimalSep = ','; // Set decimal comma as separator for this example. Let X = 7/2; // Assign the expression 7/2 to variable X. MyTable: // Create an inline table labeled “MyTable” Load 1 as ID, * inline [ DecimalComma DecimalPoint $(X) $(#X) ] (delimiter is '\t'); ``` Açıklama `#vVariable` genişletmesi her zaman, değişkenin sayısal değerinin geçerli bir ondalık gösterimini verir. Bu, ondalık ayırıcı olarak nokta yerine virgül kullanıldığında yararlıdır ve virgülle ayrılmış listeler ile çakışma riski yoktur. Bir yükleme satır içi tablosundaki bu değişkenleri genişletmenin ana nedeni, `$(X)` değerinin ayrıca tırnak içine alınmasının gerekmemesidir. Çıktı Qlik Sense içinde aşağıdaki tabloyu oluşturun: Tablo - Komut dosyasından gelen çıktı | DecimalComma | DecimalPoint | | --- | --- | | 3,5 | 3.5 | [](https://help.qlik.com/en-US/sense/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/dollar-sign-expansion-using-variable.htm) #### Örnek 2: Komut dosyası Komut dosyası Aşağıdaki verileri satır içi yükleme olarak veri yükleme düzenleyicisine yükleyin: ``` // The three Set statements below are required to mimic and initialize // Format specifiers that are relevant to this particular example Set ThousandSep=' '; // Set example thousand separator Set DecimalSep=','; // Set example decimal separator Set TimestampFormat='YYYY-MM-DD hh:mm:ss'; // Set example date format Let vRaw = today()-1/1440; // Timestamp minus one minute Let vFormat = timestamp($(#vRaw)); // Formatted as timestamp // Create MyTable as an inline table to expand variables as field values MyTable: Load * inline [ DecimalComma DecimalPoint FormattedNumber $(vRaw) $(#vRaw) $(vFormat) ] (delimiter is '\t'); ``` Açıklama #vVariable genişletmesi her zaman, değişkenin sayısal değerinin geçerli bir ondalık gösterimini verir. Bu, ondalık ayırıcısı olarak nokta yerine virgül kullanıldığında yararlıdır ve virgülle ayrılmış listeler ile çakışma riski yoktur. Ayrıca, değişkenler doğru ondalık ayırıcı kullanılmadan genişletildiğinde ondalık kısmın kesilmesinden sayısal kesinliğin de etkileneceğinin akılda tutulması önemlidir. Bir yükleme satır içi tablosundaki bu değişkenleri genişletmenin ana nedeni, $(X) değerinin ayrıca tırnak içine alınmasının gerekmemesidir. Çıktı Qlik Sense içinde aşağıdaki tabloyu oluşturun: Tablo - Komut dosyasından gelen çıktı | DecimalComma | DecimalPoint | FormattedNumber | | --- | --- | --- | | 44 470,00 | 44469.999305556 | 2021-09-18 23:59:00 | [](https://help.qlik.com/en-US/sense/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/dollar-sign-expansion-using-variable.htm) #### Örnek 3: Komut dosyası Komut dosyası Aşağıdaki verileri satır içi yükleme olarak veri yükleme düzenleyicisine yükleyin: ``` // The three Set statements below are required to mimic and initialize // format specifiers that are relevant to this particular example Set ThousandSep=' '; // Set example thousand separator Set DecimalSep=','; // Set example decimal separator Set TimestampFormat='YYYY-MM-DD hh:mm:ss'; // Set example date format // Assign a numerical value and a valid format specifier to vStart Let vStart = timestamp#('2021-03-23 12:34:56','$(TimestampFormat)'); // Calculate timestamp (vStart + 3 hours) with valid decimal separator: "." Let vStop = timestamp($(#vStart)+1/8,'YYYY-MM-DD hh:mm:ss'); // Create MyTable as an inline table to expand variables as field values MyTable: Load * inline [ StartTime StopTime $(vStart) $(vStop) ] (delimiter is '\t'); // This is a tab delimited inline table // Tab delimited tables are useful for avoiding conflicting list separators ``` Açıklama #vVariable genişletmesi her zaman, değişkenin sayısal değerinin geçerli bir ondalık gösterimini verir. Bu, ondalık ayırıcısı olarak nokta yerine virgül kullanıldığında yararlıdır ve virgülle ayrılmış listeler ile çakışma riski yoktur. Ayrıca, değişkenler doğru ondalık ayırıcı kullanılmadan genişletildiğinde ondalık kısmın kesilmesinden sayısal kesinliğin de etkileneceğinin akılda tutulması önemlidir. Bir yükleme satır içi tablosundaki bu değişkenleri genişletmenin ana nedeni, $(X) değerinin ayrıca tırnak içine alınmasının gerekmemesidir. Çıktı Qlik Sense içinde aşağıdaki tabloyu oluşturun: Tablo - Komut dosyasından gelen çıktı | StartTime | StopTime | | | --- | --- | --- | | 2021-03-23 12:34:56 | 2021-03-23 15:34:56 | | ## Alternatif durumlara referans veren değişkenleri genişletme Değişkenin yalnızca bir değeri vardır ve bu tüm alternatif durumlarda kullanılır. Bir değişkeni genişlettiğinizde, nerede yapıldığından ve nesnenin durumundan bağımsız olarak değer de aynı olur. Değişken, hesaplanmış bir değişkense; başka bir deyişle tanım bir eşittir işaretiyle başlıyorsa değişken tanımında bir alternatif durum belirtmediğiniz sürece hesaplama işlemi varsayılan durumda yapılır. Örneğin, MyState adlı bir durumunuz ve vMyVar adlı bir değişkeniniz varsa: ``` vMyvar: =only({MyState}MyField) ``` Alternatif durum adına belirtik referansı olan değişken tanımı içeriği, değişken içeriğinin hangi durumda değerlendirileceğini belirler. ## Değişkenler ve dış küme ifadeleri arasındaki etkileşim Dış küme ifadesi de içeren bir dolar işareti genişletmede bir değişkene referans verirseniz belirli bir değerlendirme sırası uygulanır. Ayrıntılar için bkz. [Değişken arama](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/ChartFunctions/SetAnalysis/outer-set-expression-dollar-sign-expansion.htm#Variable). ## Daha fazla bilgi * [Let](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/ScriptRegularStatements/Let.htm) * [Set](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/ScriptRegularStatements/Set.htm) * [Veri yükleme düzenleyicisinde değişkenlerle çalışma](https://help.qlik.com/tr-TR/sense/November2025/Subsystems/Hub/Content/Sense_Hub/Scripting/work-with-variables-in-data-load-editor.htm)